Chào bạn!      
Trang nhất > An Ninh Thế Giới > Kinh tế - Văn hoá - Khoa học
Báo hay "lá cải"?
7:10, 01/10/2012

Giữa tuần, một bản tin ngắn trên một tờ báo mạng khiến cư dân mạng lẫn báo giới xôn xao.
Bản tin có nội dung, ở một xã tại Tiền Giang, nhân cơ hội con trai đi công tác tại TP HCM. Bố chồng ở nhà không kiềm chế được bản năng, nên đã vui vẻ cùng cô con dâu.
Đang vui vẻ, bất ngờ con dâu bị chứng “co thắt” khiến bố chồng nàng dâu lâm vào tình trạng “tiến thoái lưỡng nan”.
Để giải quyết sự cố ấy, cả hai phải hét toáng lên để người thân đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện (BV) Đa Khoa Tiền Giang. Do lúng túng vì lần đầu tiên gặp phải trường hợp này, các bác sĩ tại BV trên đã chuyển “ca lạ” này lên bệnh viện tuyến trên.

1. Hàng chục trang báo mạng lẫn các chuyên trang tin tức tổng hợp đã lấy lại thông tin trên từ tờ báo mạng đăng thông tin về "sự kiện" trên.

"Cao thủ" hơn, hai tờ báo mạng khá đình đám khác còn cho "trình làng" hai bài viết, đại khái là hàng xóm nói về mối quan hệ của bố chồng nàng dâu, tâm sự phẫn uất của anh con trai… Một kiểu, té nước theo mưa rất hợp với thời sự.

Sáng tin ấy xuất hiện, thì trưa cùng ngày hàng chục phóng viên của nhiều cơ quan thông tấn đã cày nát địa phận nơi xảy ra vụ "Bố chồng -  nàng dâu" như tờ báo mạng đã loan tin.

Để rồi tối hôm đó, lại xuất hiện thông tin tiếp theo "Hoàn toàn không có chuyện bố chồng "dính" con dâu". Trưởng Công an xã, Giám đốc Bệnh viện, thậm chí lãnh đạo Sở Y tế Tiền Giang cũng hoàn toàn ngơ ngác vì không biết thông tin ấy phóng viên lấy từ đâu ra. Ngay cả người được bản tin trên dẫn nguồn là đã "xác nhận với phóng viên" cũng ú ớ, bảo "Có ai hỏi gì tui đâu. Tui đang đi học mà".

Thế nhưng, đấy là điều chưa độc đáo.

Tôi gọi điện thoại cho nhiều đồng nghiệp đang thường trú tại các văn phòng ở đồng bằng sông Cửu Long để hỏi tin tức. Vì cá nhân, tôi không tin vào thông tin này.

Sự thật là như thế này. Phóng viên thường trú ngồi ở nhà ất ơ, vợ đi chợ về, kể: "Ngoài chợ, đồn cái tin bố chồng tòm tem với nàng dâu, bị dính lại. Cả hai phải đưa đi cấp cứu, ngoài chợ đồn ầm lên".

Phóng viên hỏi thêm: "Xảy ra ở đâu?".

Vợ trả lời: "Tại xã X, huyện Y, tỉnh Tiền Giang".

Nghe vợ nói dứt câu, phóng viên bật laptop viết tin và gửi đến ban biên tập. Người được phân công trực tin bài có vẻ không dò xét lại nguồn, thấy phóng viên gửi về, tin lại thuộc dạng "độc đáo", nên vội vã cho chuyển lên mạng.

Như một hiệu ứng domino, các phóng viên, cộng tác viên của nhiều trang báo mạng khác, nhanh chóng "sáng tác" ra những bài viết dài loằng ngoằng nêu về nỗi khổ tâm này kia của người chồng, sự đàm tiếu của hàng xóm, dư luận lên án hành động suy đồi đạo đức, vô văn hóa, lỗi đạo gia pháp kia. Tất cả đều việt vị, bởi một thông tin xuất phát từ... ngoài chợ. Mà ai cũng biết, tin đồn ở chợ thì luôn hấp dẫn và đầy ảo diệu.

2. Nhiều năm làm báo, theo quan sát của tôi, chưa bao giờ giới truyền thông lại xuất hiện nhiều tin nhiễu như hiện nay. Tin  nhiễu từ thượng tầng đến hạ tầng...

Có những bài báo được in chỉ bắt nguồn từ lời đồn thổi, kiểu: Mãng xà to như thân cây đa uốn éo quanh làng, Bí ẩn cây đa đòi mạng...

Thật ra, các thông tin này có hấp dẫn không? Hẳn đối với một bộ phận độc giả, rất hấp dẫn. Hơn nữa, những thông tin này không gây ảnh hưởng đến ai, tin cũng được, không tin cũng chẳng sao.

Trào lưu "nhà nhà làm báo in, người người làm báo  mạng" chính là căn nguyên của tin đồn biến thành tin chính thống.

Người Việt vốn tin vào tâm linh và thích tin đồn. Hầu như, ở bất cứ đình, miếu, chùa chiền đều có những tin đồn "y như thật". Phóng viên hay cộng tác viên không cần nhọc công quá mức, chỉ chịu khó ngồi quán cà phê hay dò hỏi các hộ dân sinh sống ngay cảnh khói nhang đình miếu, sẽ có hàng tá câu chuyện nửa hoang đường, nửa sự thật... viết từ ngày này qua tháng nọ không hết.

Sau khi khai thác chán chê mảng đề tài này, các cây bút lại tấn công sang mảng đề tài khác. Dân sinh có, dắt chó đi dạo lương tháng chục triệu, rửa bát lương tháng 50 triệu, làm ôsin mua nhà lầu, xe hơi... Tôi đọc các bài viết này, không hiểu họ tác nghiệp ở Việt Nam hay ở quốc gia nào đó không hiện hữu trên thế giới.

Một vài trường hợp cá biệt, nhanh chóng được đẩy lên thành trào lưu, tổng thể...

Quan hệ gia đình có, chồng đi công tác xa đừng tơ tưởng đến bố chồng, bố chồng xâm hại nàng dâu... Quan hệ xã hội có, bi hài tình văn phòng, công chức trốn vợ (chồng) ngoại tình, con cái đưa bố già đi giải quyết sinh lý...

Không hiểu, làm sao họ có thể viết được những bài viết ấy(?!).

3. Không thể đổ thừa tất cả cho phóng viên hay cộng tác viên viết bài. Một bài báo được xuất bản trên báo in hay báo mạng, đều nhất thiết phải thông qua sự kiểm duyệt của lãnh đạo cơ quan thông tấn đó.

Nếu người làm báo kiểm soát chặt chẽ, gần như chắc chắn những thông tin trên không thể có cơ hội để hiện hữu.

Tiếc là, đã có sự thay đổi về tư duy truyền thông, nên nhiều thứ đang đảo lộn theo chiều hướng tiêu cực. Tại sao một tờ báo mạng có thể xuất bản bài viết đầy tính kích động "Dân tỉnh lẻ làm bẩn Hà Nội?", mà sau đó, cư dân mạng phát hiện đây là bài báo hoàn toàn bịa đặt, gán ghép theo hướng chủ quan của người viết.

Có vẻ như, ngoại trừ chạm đến mảng gây nguy hại đến an ninh quốc gia, lĩnh vực kinh tế... phóng viên lẫn người duyệt bài còn cẩn thận xem xét. Ngoài ra, phóng viên muốn viết gì thì viết và nguy hiểm hơn, viết gì cũng được in.

Mỗi tờ báo có một tiêu chí riêng, tùy thuộc vào quan điểm của tờ báo ấy.

Thế nhưng, tiên quyết nhất của truyền thông vẫn buộc phải có chính là đạo đức người làm báo.

Không có đạo đức, thì bất cứ chuyện gì, họ đều có thể làm được. Nói ra thì mất lòng, nhưng không nói thì không được, bởi có vẻ như, công tác quản lý truyền thông đang được làm rất xuề xòa, qua loa...


  Ngô Kinh Luân

Các bài mới:
     Thử nghiệm các vaccine ngăn ngừa Ebola trên người (30/09)
     Cơn ác mộng rắn lục đuôi đỏ: “Gây án” từ làng lên phố (28/09)
     Văn hóa phẩm ngôn tình: Con sâu bệnh hoạn? (28/09)
     Tây Ban Nha: “Người khổng lồ” dừng bước chinh phục (27/09)
     Nạn gây rối bệnh viện - Nhìn từ nhiều phía (27/09)
     NASA ráo riết thay tàu Nga để lên trạm không gian quốc tế (27/09)
     Kenya: Liệu pháp ấu trùng ruồi chữa thương (26/09)
Các bài đã đăng:
     Ca sĩ Randy tiếp tục hành trình tìm mẹ Việt (01/10)
     Tiêm oxy thẳng vào luồng máu trong cơ thể (01/10)
     Bí mật ở Trung tâm khử độc dioxin (01/10)
     Nhà viết kịch Học Phi: Số mệnh vượt thời gian (29/09)
     Ellen Degeneres, nữ MC đồng tính xuất sắc nhất thập kỷ (28/09)
     Hà Nội: Kiên quyết thu hồi "đất vàng" bỏ hoang (28/09)
     Nghìn tuổi chỉ là về tâm linh (28/09)

Các tin khác 

Ý kiến của bạn
Tên của bạn:  
Email:
Tiêu đề:  
Tắt bộ gõ Tự động Telex VNI VIQR
 

LIÊN HỆ CAND
Hà Nội:
04.39427285
TP HCM:
08.38241917
TIÊU ĐIỂM
Văn hóa phẩm ngôn tình: Con sâu bệnh hoạn?
NASA ráo riết thay tàu Nga để lên trạm không gian quốc tế
TP HCM: Cháy nhà, cả gia đình 7 người tử vong
Xung quanh việc Hào Anh xua mẹ ra khỏi nhà: Vì đâu nên nỗi?
Phương thuốc chữa ung thư từ nọc độc động vật
Nghệ sĩ luận chuyện đào hoa
Ca sĩ Hương Tràm – Hai mặt danh vọng
Không nên cho trẻ em tiếp cận sớm với công nghệ kỹ thuật số
Hội chứng “thường xuyên stress” do smartphone
Xôn xao… bia không cồn ở Việt Nam
Tiền công đức ở đền, chùa: Ai quản?
Đức: Liều mạng vì thú chơi nghệ thuật graffiti
Đề án học sinh lớp 1,2,3 học qua máy tính bảng: Cực sốc!
Chuyện về NSƯT Thanh Tú
Mốt săn linh vật thịnh lộc của giới đại gia Việt: Luyện linh vật - chuyện kỳ bí
Mùi của cơ thể báo hiệu tình trạng sức khỏe
Vụ nhạc sĩ Phó Đức Phương đòi nợ ở liveshow Khánh Ly: Miếng pho mát miễn phí nằm ở đâu?
Khi nghệ sĩ lên chùa
Công khai danh tính người mua dâm: Lợi nhiều hay hại nhiều?
Bánh trung thu cao cấp: Đắt chưa chắc chất lượng đã cao?
Phụ trách biên tập: Trần Thị An Bình - Nguyễn Trang Dũng - Trần Anh Tú
© 2004. Báo Công An Nhân Dân, Chuyên đề An Ninh Thế giới và Văn nghệ Công An. All rights reserved.
® Liên hệ với Tòa soạn khi phát hành lại thông tin từ Website này. Ghi rõ nguồn "CAND.com.vn"