Chẩn đoán y tế bằng điện thoại thông minh

18:02 13/07/2021
Yonatan Adiri - doanh nhân người Israel, trước đây là giám đốc công nghệ dưới thời cố Tổng thống Shimon Peres - khám phá cách smartphone có thể được phát triển thành một công cụ chẩn đoán y tế.

Kết quả là sự ra đời của công ty khởi  nghiệp Healthy.io, một kiểu "selfie y tế" tiên phong - như cách gọi của Adiri.

Sản phẩm đầu tiên là bộ dụng cụ xét nghiệm nước tiểu sàng lọc các dấu hiệu nhiễm trùng đường tiết niệu, tiểu đường, bệnh thận và ung thư. 

Xét nghiệm nước tiểu tiêu chuẩn bao gồm một que nhúng đặc biệt gồm 10 miếng nhỏ thay đổi màu sắc nếu phát hiện các chất khác nhau - chẳng hạn như máu, đường hoặc protein, trong mẫu nước tiểu. 

Thông thường, một bác sĩ lâm sàng được đào tạo phân tích sự thay đổi màu sắc bằng mắt, nhưng ứng dụng di động của Healthy.io có thể làm điều đó tốt không kém bằng thuật toán thị giác máy tính.

Một chatbot trên smartphone tên gọi Emily đưa mọi người qua quy trình từng bước bằng cách sử dụng giọng nói, văn bản và video. Bệnh nhân đặt que thăm vào khung bìa cứng được mã hóa màu sau đó quét toàn bộ bằng điện thoại. Hình ảnh được gửi lên đám mây để phân tích và kết quả được gửi đến bác sĩ của bệnh nhân. 

"Đây không phải là một thiết bị chăm sóc sức khỏe đơn thuần mà là thiết bị y tế" - Adiri nhấn mạnh sản phẩm này đã được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) và các cơ quan quản lý của Liên minh Châu Âu (EU) phê duyệt. Do xét nghiệm có thể được thực hiện rất dễ dàng tại nhà, Adiri tin rằng công cụ có khả năng tiết kiệm cho các hệ thống y tế đến "hàng trăm triệu bảng Anh". 

Ứng dụng và bộ sản phẩm có giá 9,99 bảng Anh đã được sử dụng hơn 100.000 lần trên toàn thế giới - công ty cho biết.

Ứng dụng kiểm tra nước tiểu quét que thăm và phân tích sự thay đổi màu sắc theo biểu đồ.

Chuỗi cửa hàng dược phẩm Boots hiện đang thử nghiệm dịch vụ ở Anh và Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) đang sử dụng dịch vụ này để theo dõi bệnh nhân ghép thận và bệnh nhân tiểu đường. 

Ưu điểm chính của smartphone là có "sức mạnh tính toán khổng lồ, màn hình độ phân giải cao, máy ảnh tuyệt vời và quan trọng là được kết nối và có sẵn trên toàn thế giới" - tiến sĩ Andrew Bastawrous, người sáng lập và giám đốc điều hành của Peek Vision, quảng bá. 

Công ty này cũng giới thiệu công nghệ tiên phong kiểm tra mắt đơn giản cho các nước đang phát triển. Khoảng 36 triệu người trên thế giới bị mù và nhiều người mắc các bệnh dễ điều trị, theo Bastawrous. 

Chẩn đoán sớm có thể cứu được thị giác của phần lớn những người này. Nhưng người dân những vùng xa xôi nghèo nàn trên thế giới có thể khó tiếp cận được những thiết bị y tế cồng kềnh và đắt tiền.

Ứng dụng kiểm tra mắt của Peek Vision - gọi là Peek Acuity. Kết quả kiểm tra được lưu trữ trên đám mây và gửi đến bác sĩ lâm sàng được đào tạo ở vị trí gần nhất. 

Tiến sĩ Bastawrous, bác sĩ phẫu thuật mắt và học giả làm việc tại Trung tâm Sức khỏe Mắt Quốc tế (ICEH) Trường Y học Nhiệt đới và Vệ sinh London (LSHTM), giải thích: "Ứng dụng của chúng tôi được thiết kế để hầu hết mọi người đều có thể sử dụng được. Công tác đào tạo chỉ mất vài phút, vì vậy nó có thể được sử dụng bởi những người không chuyên - bao gồm giáo viên, lãnh đạo cộng đồng và nhân viên y tế nói chung".

Camera điện thoại cũng có thể mô phỏng thế giới trông như thế nào đối với người được thử nghiệm, giúp cha mẹ hiểu rõ lý do tại sao con cái có thể cần điều trị, Bastawrous nói. Cho đến nay, hơn 250.000 người đã được sàng lọc ở Kenya, Botswana và Ấn Độ, với chi phí được các tổ chức từ thiện và chính phủ chi trả. 

Ứng dụng đã nhận được sự chấp thuận thử nghiệm lâm sàng ở châu Âu, và Bastawrous tuyên bố, nó "chính xác như một xét nghiệm mắt thông thường".

Bác sĩ Andrew Bastawrous giới thiệu ứng dụng Peek Acuity cho nhóm dự án của mình ở Kenya.

Bastawrous kết luận: "Khả năng ghi lại dữ liệu tại điểm chăm sóc và ảnh chụp được phân tích bằng trí tuệ nhân tạo hoặc bởi các chuyên gia không thể có mặt ở mọi nơi cùng một lúc, từ đó giúp tăng khả năng chăm sóc sức khỏe toàn cầu". 

Hiện nay, trên thế giới có rất nhiều công ty và nhà nghiên cứu khác khám phá tiềm năng của smartphone như một công cụ chẩn đoán y tế, thường được kết hợp với các bộ phụ kiện bổ sung. Chẳng hạn, Cellscope phát triển một tệp đính kèm cho camera của smartphone cho phép cha mẹ thăm dò tai của trẻ và quay video bên trong, sau đó được bác sĩ kiểm tra từ xa. 

Ý tưởng là cha mẹ có thể loại trừ các báo động sai và tiết kiệm cho các chuyến đi lãng phí đến bác sĩ. Trong khi đó, các nhóm nghiên cứu khác phát triển các cảm biến plug-in có thể phát hiện một loạt các bệnh, từ HIV đến Ebola, từ một mẫu máu nhỏ. Và các tệp đính kèm có thể biến máy ảnh smartphone thành kính hiển vi có khả năng kiểm tra tế bào hồng cầu truy tìm dấu hiệu bệnh sốt rét.

Niamh McKenna, trưởng bộ phận y tế Công ty tư vấn Accdvisor, cho biết: "Đã có một số phát triển thú vị trong quá trình phát triển của smartphone như một công cụ chẩn đoán. Chẩn đoán lâm sàng khi đang di chuyển có tiềm năng lớn để áp dụng ở các vùng sâu vùng xa". 
Diên San