Vụ "nấm lim xanh": Ngành chức năng cần sớm vào cuộc
Báo CAND & Chuyên đề An ninh Thế giới đã có loạt bài điều tra về việc nhiều người mắc các chứng bệnh nan y, đặc biệt là ung thư gan, xơ gan cổ trướng, viêm gan siêu B… dùng nấm lim xanh (loài nấm mọc trên thân gỗ cây lim xanh) tại rừng Suối Bùn, huyện Tiên Phước, Quảng Nam, sắc nước uống bệnh tình thuyên giảm đáng kể. Thế nhưng, đã hơn 2 năm qua, kể từ khi phát hiện sự việc, ngành Y tế vẫn thờ ơ với loài thảo dược quý hiếm này.
>> Chữa bệnh ung thư bằng nấm linh xanh: Cẩn thận kẻo mua phải “thuốc” dởm
Chính vì thế, nấm lim xanh ở rừng Suối Bùn và vùng rừng Đông Trường Sơn hiện đang bị khai thác đến cạn kiệt; trên mạng điện tử hình thành nên một chợ nấm lim xanh rao bán ì xèo, nhưng không có cơ quan chức năng nào ngăn chặn…
Trở lại với những bệnh nhân uống nấm chữa khỏi bệnh nan y
Khi loạt bài điều tra về nấm lim xanh được đăng tải, Tòa soạn Báo CAND & Chuyên đề ANTG đã nhận được hàng ngàn cuộc điện thoại của bạn đọc trong và ngoài nước quan tâm đến vấn đề này; đặc biệt là những bệnh nhân đang mắc phải căn bệnh ung thư hiểm ác.
Mọi người điện thoại đến tòa soạn không ngoài mục đích xác tín lại câu chuyện uống nấm lim xanh có chữa trị được bệnh hiểm nghèo hay không; cũng có người cẩn thận hỏi địa chỉ những bệnh nhân đã sử dụng nấm lim xanh chữa bệnh để đến tận nơi tìm hiểu, nhờ tư vấn… Và, sau đó là những lá thư của các bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo uống nước sắc từ nấm lim xanh bớt bệnh; hoặc người nhà của họ viết thư gửi đến cám ơn tòa soạn báo đã giúp họ tìm được một phương thuốc để có thể kéo dài sự sống, hoặc trở về từ cửa tử.
Tuy nhiên, nhằm đảm bảo tính khách quan về thông tin, trong một chuyến công tác tại Hà Tĩnh, chúng tôi đã lặn lội đến xóm 4, xã Sơn Ninh, huyện miền núi Hương Sơn để tìm hiểu câu chuyện dùng nấm lim xanh chữa bệnh hiểm nghèo của anh Nguyễn Quốc Luận (44 tuổi), mà trước đó vợ anh là chị Hoàng Thị Nga (40 tuổi), đã gửi thư cám ơn đến Báo CAND & Chuyên đề ANTG.
Ngôi nhà của vợ chồng anh Luận nằm giữa xóm rất bề thế, khang trang. Hỏi ra mới biết, đây là nhà của bà Nguyễn Thị Yến, ngày trước là bạn thân của bố anh Luận. Bà Yến không có chồng, con nên nhận anh Luận làm con nuôi.
Ngồi cạnh bà Yến, chị Nga cho biết: Khoảng tháng 9/2010, bất ngờ anh Luận ngã bệnh. Lúc đầu đi siêu âm, bác sĩ bảo bị sỏi thận, sỏi mật, cho toa mua thuốc uống. Nhưng, càng uống thuốc, bệnh càng nặng hơn. Thể trạng 52kg của anh Luận chỉ sau vài tháng phát bệnh đã sụt mất 10kg, nước da trở màu vàng nghệ, rồi mắt cũng vàng, đi đứng phải có người dìu đỡ. Bà Yến gom góp số tiền dành dụm cùng chị Nga đưa anh Luận ra Bệnh viện Bạch Mai ở Hà Nội chữa trị.
Tại Bệnh viện Bạch Mai, các bác sĩ siêu âm cho biết, ngoài sỏi thận, sỏi túi mật, anh Luận còn có một khối u đầu tụy (khoảng 5,8x6,2cm). Tuy nhiên, họ chỉ có thể phẫu thuật cắt túi mật đầy sỏi, chứ không thể cắt khối u đầu tụy, vì đây là u ác tính. Sau khi phẫu thuật cắt túi mật, anh Luận trở về, người gầy như que củi, nằm liệt giường và chỉ húp cháo cầm hơi...
Trong cơn tuyệt vọng, chị Nga đọc được bài viết nấm lim xanh đăng trên Chuyên đề ANTG và đã đón xe vào Tam Kỳ, Quảng Nam, lên huyện miền núi Tiên Phước tìm gặp anh Nguyễn Đình Hoa, một trong số thanh niên của xã Tiên Hiệp bị mắc chứng bệnh hiểm nghèo uống nấm lim xanh bớt bệnh, hỏi cặn kẽ sự tình, nhờ tư vấn cách uống nấm chữa bệnh...
![]() |
Anh Nguyễn Quốc Luận đã bớt bệnh, có thể đi lại bằng xe máy như người bình thường. |
Chị Nga tâm sự: "Lúc đầu em năn nỉ anh Hoa san sẻ lại 2 cân nấm mang về sắc cho anh Luận uống thử. Nào ngờ uống chưa hết 1 cân thì sức khỏe anh có biểu hiện hồi phục, ăn được, ngủ được... Uống hết cân nấm thứ hai, anh ấy ngồi dậy được, đi lại chập chững nên cả nhà mừng vô cùng, tiếp tục điện thoại vào anh Hoa nhờ gửi nấm ra. Đến nay đã uống chưa hết 6 cân nấm mà anh Luận đã khỏe như người bình thường, ngày nào cũng chạy xe máy đi khắp...".
Lát sau, anh Luận đi xe máy về. Nhìn anh Luận da thịt đỏ au, bước đi nhanh nhẹn, chúng tôi cũng khó thể tin được anh đã trải qua một căn bệnh quái ác, mạng sống chỉ còn leo lét như ngọn đèn đã sắp cạn dầu. Anh Luận tươi cười bắt tay chúng tôi, cho hay: Khi uống nước nấm lim xanh, kết hợp với thuốc Tây mà các bác sĩ Bệnh viện Bạch Mai đã cho, bệnh tình của anh thuyên giảm, sức khỏe dần phục hồi lại như xưa. Anh vừa đi xét nghiệm, siêu âm lại thì lạ thay, khối u đầu tụy to như quả trứng vịt đã biến mất...
Chia tay gia đình anh Luận, chúng tôi quay lại thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình, tìm đến nhà ông Lê Văn Minh (60 tuổi) ở tiểu khu 2, phường Đồng Phú, nguyên là Chánh văn phòng Ban An toàn giao thông tỉnh Quảng Bình.
Một ngày đầu năm 2010, ông Minh bỗng nhiên bị trướng bụng và đau quằn quại nên gia đình đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Việt
Bà Cao Thị Đức Nhuận - vợ ông Minh nhớ lại: "Sau khi đọc báo, biết tại Tiên Phước, Quảng
Gặp lại chúng tôi, ông Minh cho biết, mới đây, ông ra Hà Nội, tái khám tại Bệnh viện Quân y 103, thì các y, bác sĩ kết luận sức khỏe của ông có những tiến triển hết sức khả quan. Điều rất đáng mừng là định lượng, định tính viêm gan B đã trở về mức âm tính và men gan đã hạ xuống mức bình thường, xét nghiệm máu cũng đã trở về âm tính; đặc biệt là trong cơ thể không có tác nhân gây ung thư...
![]() |
Ông Lê Văn Minh cùng vợ, sau khi uống nấm lim xanh bệnh tình thuyên giảm. |
Ông Minh bộc bạch: "Sức khỏe được cải thiện đáng kể cũng là nhờ uống thuốc Tây kết hợp với nấm lim xanh; cộng với sinh hoạt điều độ và kiêng khem của bản thân. Mỗi bữa tôi ăn được 2 - 3 chén cơm và cảm giác ngon miệng hơn, buổi tối thường đi bộ từ 3 - 5 km mới về nghỉ. Hiện nay, thể trạng tôi đã tăng cân trở lại đến trên 64 kg, nước da cũng đã bớt xạm đen hơn trước...".
Chợ nấm lim xanh tràn ngập mạng điện tử...
Trên thực tế, ai cũng biết gỗ cây lim xanh rất độc. Tuy nhiên, qua tìm hiểu tài liệu nghiên cứu của GS, TS Đỗ Tất Lợi, cây đại thụ của ngành Đông y dược Việt Nam, mới hay: lim xanh, còn gọi là thiết lim, thuộc họ Vang (Caesalpiniaceae), có tên khoa học là Erythrophloeum fordii Oliv, gỗ độc song nấm mọc trên thân gỗ nó không có độc tính.
Đến ngày 10/1/2011, kiểm tra chất lượng và tác dụng sinh học của mẫu nấm lim xanh do Sở Y tế tỉnh Quảng Nam cung cấp, Viện Dược liệu (Bộ Y tế) có Văn bản số 08 /VDL-QLKHĐT ngày 10/1/2011, do Viện trưởng TSKH Nguyễn Minh Khởi phúc đáp xác định: Nấm lim xanh là nấm linh chi mọc tự nhiên, không có độc tính, độc hại; có thể khuyến nghị người dân sử dụng theo hướng dẫn đã có trong những tài liệu chính thống về dược liệu…
Trong văn bản này, Viện Dược liệu cũng "hứa" sẽ trao đổi trực tiếp với Sở Y tế tỉnh Quảng
Thế nhưng, ngày 2/9/2012, qua trao đổi với ông Phạm Ngọc Chương, Phó Giám đốc Sở Y tế tỉnh Quảng
![]() |
Nấm chò được các đối tượng buôn bán lừa phỉnh người bệnh. |
Ông Chương cho biết, việc nghiên cứu về nấm lim xanh, trước đây Sở Y tế giao trách nhiệm cho Dược sĩ Nguyễn Như Chính (nguyên là Phó giám đốc Sở Y tế Quảng Nam), hiện nay ông Chính đã nghỉ hưu nên vấn đề này phải đợi Sở Y tế họp, có phương án phối hợp cùng các cơ quan chức năng tiến hành kiểm tra, xử lý theo luật định...
Trước hoạt động mua bán nấm lim xanh ì xèo tại xã Tiên Hiệp, huyện Tiên Phước; đặc biệt là thông tin về một số con buôn hình thành đường dây mua bán nấm lim xanh từ xã Tiên Hiệp ra các tỉnh phía Bắc. Không chỉ lấy nấm rừng trên các cây khác như: bồ kết, mù u... mà số người này còn ra tỉnh Thừa Thiên - Huế để mua lại nấm linh chi của các hộ dân nuôi trồng mang về băm vằm trộn lẫn với nhau để lừa phỉnh những người mắc bệnh hiểm nghèo bán với giá cao, Phòng CSĐT tội phạm về TTQL kinh tế & chức vụ Công an tỉnh Quảng Nam, đã cử tổ công tác điều tra, xác minh.
Qua kiểm tra tại Bưu điện Tiên Phước, ban đầu xác định trong tháng 5/2012, ông Nguyễn Đình B. trú ở thôn 5, xã Tiên Hiệp, đã chuyển bán cho bà Kiều Minh Phương ở thị xã Phúc Yên, Vĩnh Phúc đến 611kg nấm. Ông B. thanh minh rằng, đây là nấm lim xanh do ông tự lên rừng hái và mua lại của những người là đồng bào dân tộc thiểu số ở Trà My, Tiên Phước (!?).
Thực tế, nấm lim xanh ở các cánh rừng Tiên Phước, Trà My đã cạn kiệt từ lâu. Vậy, ông Nguyễn Đình B. lấy đâu ra lượng nấm "khổng lồ" như thế trong vòng 1 tháng? Sự việc này, Cơ quan Công an vẫn đang tiếp tục xác minh làm rõ, song điều đó cũng đã cho thấy, những đường dây mang danh công ty này, cơ sở dược nọ... mua bán nấm lim xanh thật, giả như thế nào thì đã rõ.
Tuy nhiên, việc kiểm tra của Công an tỉnh Quảng
Điều đáng lưu ý, qua tìm hiểu của chúng tôi đối với những người mắc bệnh nan y uống nước sắc từ nấm lim xanh, ngoài những người may mắn bệnh tình được thuyên giảm, hoặc chữa lành bệnh, thì cũng có không ít trường hợp "tiền mất, tật mang". Đa số những người bị căn bệnh ung thư quái ác đã vào giai đoạn cuối thì uống nấm lim xanh cũng không giữ được mạng sống.
Theo ý kiến của nhiều thầy thuốc Đông y, có thể những bệnh nhân ấy bị tử vong do uống nhầm nấm giả. Hoặc thể trạng của họ không hấp thu được thứ "thuốc thần diệu" này. Nhưng, nói gì đi nữa thì thực tế cho thấy, ngày càng có nhiều người uống nấm lim xanh chữa lành bệnh hiểm nghèo hoặc bệnh tình có thuyên giảm. Vì thế, lãnh đạo ngành Y tế không thể làm ngơ trước sự việc "người thật, việc thật" này, mà phải có sự chỉ đạo kiểm tra, giám định một cách nghiêm túc về hóa học và tác dụng sinh học của nấm lim xanh; nếu xác định đúng là "thần dược" thì cần có phương pháp chiết xuất, bào chế thuốc chữa bệnh nan y từ loài thảo dược quý hiếm này...